De wet tegen verspilling en voor een circulaire economie, die op 10 februari 2020 is aangenomen en op 11 februari 2020 in het Staatsblad is gepubliceerd, sluit aan bij het Milieucharter van 2004. Het doel ervan is om het behoud van natuurlijke hulpbronnen, de bescherming van het klimaat en de biodiversiteit te versnellen. Hieronder volgen de 4 belangrijkste maatregelen die u moet kennen over de wet inzake de circulaire economie.
Streven naar nul wegwerpplastic tegen 2040
De milieueffecten van plastic staan inmiddels buiten kijf. Om deze uitdaging aan te gaan, streeft de wet inzake de bestrijding van verspilling van hulpbronnen ernaar om tegen 2040 volledig af te zien van wegwerpplastic.
Om dit te bereiken, voorziet de wet in een geleidelijke afbouw van wegwerpplastic, waarbij elk jaar een nieuwe stap wordt gezet in de richting van het verdwijnen van de markt voor plastic wegwerpverpakkingen. De jaarlijkse doelstellingen voor vermindering, hergebruik, recycling en herbestemming, die bij decreet zijn vastgesteld, zorgen voor meer duidelijkheid.
De doelstellingen zijn onderverdeeld in vier afzonderlijke periodes van telkens vijf jaar, in het kader van een ecologische transitie. Zo is het doel om tussen 2020 en 2025 het gebruik van plastic wegwerpverpakkingen met 20 % te verminderen door middel van hergebruik en slim hergebruik, om zo verlies en verspilling tegen te gaan.
Opgemerkt moet worden dat sinds 1 januari 2021 openbare gelegenheden en bedrijfsruimten (met name kantines) geen gratis plastic flessen meer mogen uitdelen. Ook moeten alle openbare gelegenheden verplicht beschikken over ten minste één waterfontein met drinkwater hebben.
Update 2025: Voor een volledig overzicht van de meest recente regelgeving kunt u ons dossier over de AGEC-wet en verantwoorde wateroplossingen.
Betere consumentenvoorlichting voor verantwoorde consumptie
Tegenwoordig hebben veel consumenten onvoldoende informatie over het scheiden en recyclen van afval. Het hergebruik van niet- geconsumeerde levensmiddelen heeft echter een aanzienlijke impact op het milieu.
De wet beoogt een overgang naar een duurzamere economie, door middel van maatregelen die het sorteren moeten vergemakkelijken. Alle producten moeten worden voorzien van een uniek logo, zodat duidelijk is waar ze moeten worden weggegooid en of ze gescheiden kunnen worden ingezameld. De consument moet ook worden geïnformeerd over de wijze van inzameling (inleveren bij supermarkten voor elektrische en elektronische apparatuur, inzamelpunten, inzameling in de gele container voor karton …).
Er zijn ook plannen om de kleur van de afvalbakken in heel Frankrijk te harmoniseren, zodat iedereen beter kan recyclen en kan bijdragen aan de nieuwe levenscyclus van consumptiegoederen binnen een afvalarm economisch systeem. Daarnaast zullen fabrikanten vanaf 1 januari 2022 verplicht zijn om consumenten te informeren over de aanwezigheid van hormoonverstorende stoffen in hun producten.
Bestrijding van voedselverspilling en hergebruik van afval
Het hergebruiken van onverkochte producten uit de grootwinkelbedrijven en ander afval afkomstig van menselijke consumptie is tegenwoordig een belangrijke milieukwestie. Zeker als je bedenkt dat er elke dag tonnen voedsel, fruit en groenten worden weggegooid, wat een aanzienlijk voedselverlies betekent.
Om voedselverspilling tegen te gaan, stimuleert de wet hergebruik in een sociaal en solidair kader, vanuit een visie van industriële ecologie. Het doel is om het gebruik van hulpbronnen te verbeteren en bij te dragen aan groene groei. De wet inzake sociale economie en verspilling maakt een einde aan de vernietiging van onverkochte niet-voedingsproducten. Deze maatregel, een wereldprimeur, geldt voor alle fabrikanten, die hun onverkochte producten moeten doneren aan verenigingen die armoede bestrijden en andere liefdadigheidsinstellingen van de solidaire economie. Recycling wordt in alle gevallen sterk aangemoedigd en wie deze verplichting niet naleeft, riskeert een verhoogde boete.
Op dezelfde manier schrijft de wet voor dat actoren in de grootkeuken en de voedseldistributie op om de voedselverspilling tegen 2025 te halveren ten opzichte van 2015. Ten slotte wordt hergebruik aangemoedigd en stelt de staat specifieke maatregelen voor om bedrijven en start-ups te ondersteunen in hun streven om voedselverspilling tegen te gaan.
Invoering van nieuwe „de vervuiler betaalt“-regelingen
De wet inzake zero waste beoogt de verantwoordelijkheid van de industrie voor het afvalbeheer te vergroten. Om dit doel te bereiken, worden er nieuwe „de vervuiler betaalt“-regelingen ingevoerd. Deze bedrijven moeten dus meebetalen aan de verwerking van de vele tonnen producten die gewoonlijk worden weggegooid.
Dit nieuwe model draagt bij aan het streven naar afvalvermindering en een beter gebruik van hulpbronnen, in het kader van de energie- en ecologische transitie die we momenteel meemaken. De wet voorziet in de invoering van 11 nieuwe afvalstromen, waaronder speelgoed, vrijetijdsartikelen, doe-het-zelfartikelen (vanaf 1 januari 2022) en textiel voor eenmalig gebruik.
De strijd tegen voedselverspilling ten behoeve van het milieu strekt zich nu ook uit tot professionele verpakkingen die worden gerecycled. Deze uitbreiding geldt sinds 1 januari 2021 voor alle horecabedrijven en zal vanaf 1 januari 2025 worden uitgebreid naar alle professionele verpakkingen.
Het principe dat de vervuiler betaalt, houdt voortaan een strengere sanctieregeling in voor milieuorganisaties. Elke producent die zich aan het principe van „de vervuiler betaalt“ moet houden, moet om de vijf jaar een stappenplan opstellen voor het ecologisch ontwerpen van zijn producten. Het actieplan wordt vervolgens verder uitgewerkt.
Tekst: Laetitia Maroussie
